|
Co piszczy
w trawie ?
Jaskinia Raj
Jaskinie zawsze były dla ludzi nieocenionym darem natury. W dawnych
czasach ludzie szukali w nich schronienia przed wiatrem, opadami
a także przed dzikimi zwierzętami. Dziś natomiast jest to doskonałe
źródło informacji o naszych przodkach. I niewątpliwie taką rolę
spełnia najdłuższa udostępniona do zwiedzania w naszym województwie
Jaskinia "Raj".
Jest ona jedną z piękniejszych jaskiń w Polsce ze względu na niezwykłą
szatę naciekową, którą stanowią liczne kolumny, stalaktyty, stalagmity
oraz inne wytwory. Jaskinia ta położona jest około 11 km od Kielc
w kierunku południowo-wschodnim. Leży ona w rezerwacie o tej samej
nazwie, który ma powierzchnię ok. 7,7 ha. "Raj" znajduje się na
zboczu wzgórza Malik. Powstała jakieś 400 mln lat temu w okresie
dewonu. Zbudowana jest z wapieni pochodzących z tamtych czasów.
Odkryta została w 1963 roku przez grupę uczniów z Technikum Geologicznego
w Krakowie, którzy wraz ze swoją opiekunką podziwiali Góry Świętokrzyskie.
Zwiedzali oni przede wszystkim gołoborza i jaskinie, dlatego też
dotarli do jaskini "Piekło". Gdy już ją poznali, w dalszej drodze
zatrzymali się na odpoczynek w starej chacie. Właśnie od gospodarza
dowiedzieli się, że w okolicy, w niewielkim kamieniołomie znajduje
się szczelina skalna prowadząca w głąb ziemi. Oczywiście zafascynowani
młodzieńcy udali się, aby zobaczyć, co znajduje się w owej "dziurze".
W związku z tym odważyli się wejść do środka i to, co ujrzeli
przeszło ich najśmielsze oczekiwania. Jaskinia wyglądała przepięknie.
Jeden z uczniów zachwycony niezwykłością szaty naciekowej oraz
kolorystyką powiedział, że to jest istny raj. Od tego właśnie
zdarzenia jaskinia została nazwana "Rajem".
Po tym odkryciu jaskinia została dokładnie zbadana i w roku 1972
została udostępniona dla zwiedzających. Niestety podczas pierwszych
pracach badawczych jaskini stwierdzono ze smutkiem, że miejscami
widoczne były duże uszkodzenia szaty naciekowej, prawdopodobnie
dokonane przez okolicznych wandali.
Obecnie jest to rezerwat przyrody nieożywionej. Długość odkrytych
korytarzy wynosi 240 m, a turyści mogą podziwiać odcinek o długości
180 m. Podczas odkrywania korytarzy zostało znalezionych wiele
narzędzi pracy oraz szczątków zwierząt sprzed ok. 40 tys. lat,
co przedstawia wystawa zorganizowana przed wejściem.
W jaskini panuje niezwykły mikroklimat: 9° C i około 95% wilgotności.
Dzięki takim warunkom nadal powstają nowe nacieki, a stare nie
ulegają dewastacji. Niestety przez odwiedzających ją turystów,
a jest ich 90 tys. rocznie, klimat ten ulega zmianie. Dlatego
też, dbając o "Raj" zostały nałożone pewne ograniczenia w zwiedzaniu,
aby choć trochę zmniejszyć zagrożenie zniszczenia tego niezwykłego
miejsca. Na szczęcie nie trzeba jeszcze całkowicie zamykać jaskini,
dzięki czemu możemy podziwiać to "cudo przyrody" i czuć się naprawdę
jak w "Raju".
Bartosz Prońko
|